Saç Ekiminde Lokal Anestezi

Saç ekiminde lokal anestezi, saç derisinde ağrı ve acı hissini minimuma indirerek, hastanın fiziki ve psikolojik olarak kendini konforlu hissetmesini sağlayan bir işlemdir.

Saç ekimi operasyonunun ilk aşaması olan lokal anestezi, saç köklerinin alınacağı ve naklin yapılacağı alana tek başına veya sedasyon ile birlikte uygulanabilmektedir. Saç ekimi cilt tabanlı bir operasyon olduğundan baştan sona lokal anesteziyle kolayca yapılabilir. Vücudun belirli bölgesini uyuşturan lokal anestezi, hastanın bilinç düzeyini etkilemez. Lokal anestezi sırasında hasta uyanıktır, her şeyin farkındadır, konuşabilir, bir şeyler yiyebilir, izleyebilir hatta okuyabilir; ama ağrı sızı hissetmez. Saç ekimi operasyonu sırasında ağrısız bir deneyim, hastanın memnuniyeti arttırdığından, lokal anestezi ekim operasyonlarında ayrıca bir öneme sahiptir.

Saç ekimi operasyonlarının diğer aşamaları hakkında bilgi edinmek için hairsix.com.tr/sac-ekimi-asamalari/ linkini okuyabilirsiniz.

Saç Ekiminde Lokal Anestezi Nasıl Yapılır?

Anestezi, hayati fonksiyonlarda bir değişiklik olmadan, geçici bir bilinç kaybı, kas gevşemesi ve refleks hareketlerinde azalma şeklinde tanımlanmaktadır [1]. Lokal anestezi ise; anestezik ilaçların yalnızca işlemin gerçekleştirildiği alana enjekte edilerek, bilinç kaybı olmadan, sadece bölgenin uyuşturulmasıdır.

Küçük cerrahi işlemlerde tercih edilen lokal anestezi, saç ekim operasyonlarında da tercih edilen bir anestezi türüdür.

Saç ekiminde lokal anestezi sırasıyla şu şekilde yapılır:

  1. Saç ekiminde lokal anestezi ilk olarak donör bölgeye, ekimden 10-20 dakika önce yapılır.
  2. İnce uçlu iğnelerin kullanıldığı, enjeksiyon işlemi ilk olarak ense köküne yakın olan oksipital sinirlere uygulanır.
  3. Donör bölgeden sonra köklerin yerleştirileceği alıcı bölgeye geçilir.
  4. Alıcı bölgedeki ilk enjektör de saç çizgisine yakın olan supratoroklear sinirlerine vurulur ve bölgenin uyuşması için beklenir.
  5. Lokal anestezi işlemi yaklaşık 8 ila 10 dakika arasında tamamlanmış olur.

Hastaya göre değişse de genelde supraorbital sinirlerin (kafatasının arkası), oksipital sinirlere (kafatasının ön ve yan kısımları) göre daha çabuk uyuştuğu belirtilir. İlk enjeksiyonların, aynı zamanda derinin şişmesini de sağlaması için yüzeye yakın olması tavsiye edilir. Derinin şişirilmesi, köklerinin daha rahat çıkarılması ve yerleştirilmesini sağlar [2]. Ayrıca saç ekiminde lokal anestezi sadece tek bir enjeksiyonun enjekte edilmsiyle gerçekleşmez, enjeksiyon işlemi her iki bölge için birçok kez tekrarlanır.

Bazı kişiler anestezik ilaçlara karşı daha dirençli olabilmektedir. Bu nedenle anestezik ilaçların dozu kişiye göre ayarlanmalıdır. Saç ekimi sırasında gerekli görülürse, lokal anestezi tekrarlanabilir.

Lokal Anestezi Acıtır Mı?

Lokal anestezi, operasyonların acısız gerçekleşmesini sağlarken, aynı zamanda operasyonun tek acı hissedildiği kısımı oluşturur.

Saç ekiminde lokal anestezi uygulaması sırasında hissedilen ağrı aslında kişiden kişiye değişmektedir. Genellikle kişinin ağrı eşiğiyle bağlantılı olan acı, eşiği düşük olan kişilerde daha net gözlemlenmektedir. Bu acı, ağrı eşiği düşük kişilerde olsa bile sıklıkla saniyelik, iğnenin enjekte edildiği sırada hafif yanma hissiyle kendini göstermekte ve oldukça hızlı bir şekilde geçmektedir.

Lokal Anestezi İğnesi Acıtır Mı?

Lokal anestezi acısı, zaten iğnenin enjekte edilmesiyle ortaya çıkar. Ancak yeni lokal anestezi iğneleri çok ince uçlu dental iğnelere sahip olduğundan, saç ekiminde lokal anestezi sırasında oluşan ağrıyı minimum seviyelere inmiştir.

İğnesiz Anestezi Mümkün Mü?

İğnesiz anestezi, son yıllarda çeşitli operasyonlarda sıkça karşımıza çıkmaktadır. Saç ekimi operasyonlarında da kullanılan bu anestezi türü, genellikle operasyon ya da iğne korkusu olan kişilere uygulanır.

Ağrı ve acı, hastaların gelecekteki ekimlerden kaçmalarının en önemli sebeplerinden biri olduğundan, operasyon öncesi ve sonrası ağrı olmaması, saç ekiminde hastayı etkileyen en önemli faktörlerin başını çekmektedir. Bu nedenle birçok kişi ağrısız bir operasyon geçirmenin yollarını aramaktadır. Bu yollardan biri de iğnesiz anestezidir.

İğnesiz anestezi, operasyon bölgesinin belirlenen yerine, fışkırma yöntemiyle gerçekleştirilen bir anestezi türüdür. Fışkırma yöntemiyle cilt altına nüfuz eden anestezik ilaç, bölgenin uyuşmasını sağlar. Anestezik ilacın cilt altına sızması sırasında ağrı eşiğine bağlı olarak hafif ağrı hissedilebilir. Etkili bir tür olmasına rağmen, fışkırma esnasında çıkan sesin kişileri rahatsız ettiği bildirilmiştir. Ayrıca iğnesiz lokal anestezi saç ekimi operasyonlarında tercih edilen bir tür olsa da saç ekiminde lokal anestezi olarak etkili bir yol olduğuna dair detaylı bilgi bulunmamaktadır [3].

Saç Ekiminde Lokal Anestezi Korkusunu Azaltmaya Yarayan Yöntemler

Saç ekiminde lokal anestezi korkusunu azaltmak için çeşitli yöntemler hem tartışılmakta hem de kullanılmaktadır. Bu yöntemlerden en bilineni sedasyon, diğeri ise topikal lokal anestezidir.

1. Sedasyon

Sedasyon, hastanın hayat reflekslerini etkilemeden, derinliği ve süresi anestezi uzmanları tarafından belirlenen, hastayı rahat ve konforlu hale  getiren ve hastada uyku hali yaratan bir ilaçtır. Sedasyonlu saç ekimi olarak tanımlanan bu işlemde, ilaç damardan verildiği gibi, solunum yoluyla da alınmaktadır. Hastada uyku hali yaratan sedasyon anestezi korkusunu dolaylı olarak etkilediğiden, sedasyon sonrası saç ekiminde lokal anestezi rahatlıkla uygulanabilir [4].

2. Topikal Lokal Anestezi

Topikal lokal anestezi, uygulama yapılacak alana 2 saat boyunca, anestezi etkili bir krem yada spreyin uygulanmasıyla gerçekleştirilen bir anestezi türüdür. Maksimum etki, 2 saatin sonunda ortaya çıkar ancak çok derine yayılmış bir etkiden bahsetmek ise mümkün değildir. Bu nedenle topikal lokal anestezi sadece sınırlı kullanımlarda uygulanır.

Saç Ekiminde Lokal Anestezi Etkisi Ne Zaman Ortaya Çıkar?

Lokal anestezi etkisi, kullanılan ilaçlara, uygulanan bölgeye ve hastanın yaşına göre değişiklik gösterir.

Örneğin, gençlerde lokal anestezi, yaşlılar göre daha kısa sürer, kafatasının ön kısmi donör bölgeye göre daha çabuk uyuşur. Buna rağmen, lokal anestezi etkisini belirleyen temel ölçüt, ilaçlardır. Kullanılan ilaçlar 5-10 dakika içerisinde etkisini gösterir [5].

Lokal Anestezide Kullanılan İlaçlar ve Etkileri (Lokal anestezi içeriği)

Lokal anestezi etki süresi, lokal anestezi içeriği ile bağlantılıdır. Kullanılan her bir ilacın etki süresi farklılaştığından, bu başlık altında saç ekiminde lokal anestezide hangi maddenin kullanıldığı ve o maddenin etki süresi detaylandırılacak.

Saç ekiminde kullanılan ilaçlar temel olarak; lokal olarak kullanılan ajanlar ve sistematik olarak kullanılan ajanlar şeklinde 2’e ayrılır.

Lokal Kullanılan Ajanlar

Sinir uçlarını uyuşturmaya yarar. Kısa ve uzun etkili olarak ayrılır. En sık kullanılanları ise; lidokin, articain, prilokain ve bupivokadır.

Lidokain

Epinefrin maddesiyle birlikte kullanılan likadin, saç ekiminde lokal anestezi olarak en kısa sürede etkili olan maddedir.

Etkisi: Saçlı deriye enjekte edilmesinden, 2-4 dakikada etkisini gösterir. Tek başına kullanıldığında, etkisi 1-2 saat süren, epinefrin ile kullanıldığında etkisi 2-4 saate çıkar. Tabi bu etki sürelerinin kişiye göre değiştğini de belirtmek gerekir [6].

Prilokain

Vücuttan en hızlı çıkan anestezi maddesi olduğu söylenir. Etki gösterme süreci kişiye göre değişiklik gösterse de genelde 7-10 dakika arasıdır [7].

Bupivakain

Saç ekiminde lokal anesteziler arasında etkisi en uzun süren anestezi ilacıdır. Epinef ile birlikte kullanıldığında etkisi 8 saate kadar sürdürür. Operasyon sırasındaki ağrının giderilmesini sağladığı gibi, operasyon sonrası ağrının giderilmesinde de etkilidir [8].

Epinefrin

Saç ekiminde lokal anestezinin etki süresini uzatmak için kullanılır. Epinefrin, lidokainin etkisini 2 saatten, 4-5 saate, bupivakainin etkisini, 4 saatten, 8 saate çıkarır [9].

Sistematik Kullanılan Ajanlar

Saç ekiminde kullanılan lokal anestezi ilaçlarından bazıları da sistematik kullanılan, yani sıklıkta ayakta tedavilerde kullanılan, opioidler ve benzodiazepinlerdir. Bu maddeden oluşan ilaçlar, genelde lokal anestezi ya da operasyon korkusunu devre dışı bırakmak için, lokal anesteziden önce uygulanır.

Endişe ve ağrının azaltılması ve de bilinçli sedasyon (uyku) hali yaratması için kullanılır.

Opioidler

Saç ekiminde lokal anestezi uygulanmadan önce, ağrı duyarlılığını azaltmak için nadiren tercih edilir.

Benzodiazepinler

Opioidler gibi, lokal anestezi öncesi uygulanır. Operasyon stresinin azaltılmasını sağlar.

Lokal Anestezi Etkisi Ne Zaman Geçer?

Saç ekiminde lokal anestezinin etkisi kişiden kişiye değişse de ortalama 8- 10 saat arasında sürmektedir. Lokal anestezide kullanılan Epinefrin lokal anestezinin daha uzun sürmesini sağlar.Saç ekimi operasyonun bitiminden sonra anestezinin etkisi hala devam ettiği için kişi genellikle kafa tarafında boşluk hissi yaşayabilir. Bundan dolayı hastalar genellikle arabaya bindiklerinde ya da indiklerinde kafalarını çarpa durumu yaşamaktadırlar. Bu gibi durumların yaşanmaması için hastanın önceden uyarılması gerekmektedir.

Lokal Anestezi Komplikasyonları

Lokal anestezi, diğer anestezi yöntemlerine göre düşük risk taşısa da uyuşturma esnasında güvenli toz kriterinin aşılmaması için uzman doktor çok dikkatli olmalıdır [10]. Olası tehlikelere meydan vermemek için, ekimin yapılacağı merkezin detaylı bir şekilde incelenmesi bu gibi durumlarda önem kazanır. Anestezi öncesi, hasta detayı bir şekilde muayene edilmeli ve operasyon için herhangi bir problem teşkil edip etmediği, incelenmelidir.

Lokal anestesizinin olası komplikasyonları

  1. Alerji
  2. Yanma
  3. Bulantı
  4. Kusma
  5. Baş ağrısı
  6. Görsel ve işitsel halüsilasyonlar
  7. Konuşmada zorluk
  8. Titreme
  9. Uyuşukluk

Sıralanan komplikasyonlar nadir gözlenir, saç ekimi sonrası ise lokal anestezi ile bağlantılı olarak neredeyse hiç komplikasyonla karşılaşılmamıştır. Genelde hastalar alıcı alanda yanma hissinden şikayetçi olmuşlar. Bu hissin de kısa ömürlü olduğunu, yaklaşık 30-45 dakika içinde kendiliğinden düzeldiği gözlemlemişlerdir [11].

Saç ekimiyle bağlantılı olarak, şikayet edilen bir diğer sorunda lokal anestezi sonrası baş ağrısı oluşmasıdır.  Lokal anestezi sonrası bağ ağrısı, anestezi uygun koşullarda sağlandıysa, ekim sırasında yapılan işlemlerden kaynaklanır. Daha çok donör bölgede oluşan bu ağrılar, operasyonun ertesi günü şiddetlenebilir. Doktor tarafından verilen ağrı kesicilerin düzenli kullanılmasıyla etkisini yüksek oranda yitirir.

Lokal Anestezinin Avantajları

Lokal anestezinin genel anesteziye göre mikro operasyonlarda kullanılmasına imkan tanıyan bazı avantajları bulunur.

1. Güvenli

Lokal anestezinin, diğer anestezi türleri arasında risk faktörü nispeten daha düşüktür. Kalp rahatsızlıkları, böbrek iltihabı, damar sertleşmesi ve diğer hastalıklar için de genel anesteziden daha güvenlidir [12].

2. Steril

Lokal anestezi sadece enjeksiyon kullanılarak gerçekleştirildiğinden, genel anestezi için kullanılan maske, tüp gibi cihazlara göre kirlilik oranı daha azdır.

3. Nadir Yan Etki

Genel anestezinin operasyon sırasında ve sonrasında en yaygın etkilerinden biri olan kusma eyilimi lokal anestezi de nadirdir. Vücut aşırı zorlanmadığından, vücut direnci daha yüksektir. Genelde baş ağrısı ve yanma hissi görülür.

4. Kanama ve Ağrının Kontrolü

Operasyon sırasında oluşan kanama, operasyonda görüş kabiliyetini düşürdüğünden, bu da greftlerin travmaya uğrmasına neden olabilir. Lokal anestezi içerisinde yer alan ilaçlar ağrıyı azaltmaya yardım ederken, aynı zamanda kanamanın sınırlı olmasını da sağlar.


Kaynakça

[1] Şengül Bakiler Alkazan, ”Anestezi tercihi yönlendirilebilir mi?”, Adnan Menderes Üniversitesi Tıp Fakültesi Anesteziyoloji ve Reanimasyon Anabilim Dalı Tıpta Yeterlilik Tezi, s:18, 2010.

[2] Thomas Kohn ve Shadi Zari, ‘’Local Anesthesia Techniques in Hair Restoration Surgery’’, Journal of Cutaneous Medicine and Surgery, s:1-2, 2016.

[3] P. Bernard Nusbaum, ‘’ Techniques to Reduce Pain Associated with Hair Transplantation’’, , Am J Clin Dermatol, Sayı 5 (1), s:12, 2004.

[4] David Julian Seager, ‘’Local Anesthesia in Hair Transplantation’’, Dermatol Surg, Sayı 28, s:325, 2002.

[5] P. Bernard Nusbaum, ‘’ Techniques to Reduce Pain Associated with Hair Transplantation’’, , Am J Clin Dermatol, Sayı 5 (1), s:14, 2004.

[6] Ekrem Civaş, ‘’ Saç Ekiminde Anestezi’’, Turkiye Klinikleri J Cosm Dermatol-Special Topics, Sayı (3), s:45, 2010.

[7] Dr.Olcay Yıldız Aydın, ‘’Ejyonel İntravenöz Anestezi Tekniğinde Prilokain, Prilokain+Deksametazon, Prilokain+Lornoksikam Kombinasyonlarının Karşılaştırılması’’, Uzamanlık Tezi, Haydarpaşa Numune Eğitim Ve Araştırma Hastanesi, s: 40, 2009.

[8-9] Ekrem Civaş, ‘’ Saç Ekiminde Anestezi’’, Turkiye Klinikleri J Cosm Dermatol-Special Topics, Sayı (3), s:45, 2010.

[10] Ekrem Çivaş, ”Saç ekiminde yenilikler, uygulamalar”, TÜRKDEM, Özel Sayı 1, s:71, 2014.

[11] P. Bernard Nusbaum, ‘’ Techniques to Reduce Pain Associated with Hair Transplantation’’, , Am J Clin Dermatol, Sayı 5 (1), s:15, 2004.

[12] , C. S. O’brıen, Local Anesthesıa, http://archopht.jamanetwork.com/, s:40, E.T: 06.13.2015.

Call Now ButtonHEMEN ARA